Het internet heeft iedereen tot mediamagnaat gemaakt. Nu we in Nederland met z’n allen op het web hangen, zijn we allemaal schrijver, eindredacteur en uitgever. Want de taal van het web is toch vooral het geschreven woord. En in een goed opgeleid land als Nederland zijn er maar weinig mensen die van letters geen woorden kunnen brouwen en van woorden geen zinnen.
Maar over de kwaliteit van al dat taalgebruik valt vreselijk te discussiëren. Breezah-taal, sms-lingo en vergeet ook vooral de autocorrectie-functie van al die slimme apparaten niet en voor je het weet ben je in een wereld terechtgekomen waarin het soms moeilijk te volgen is wat mensen nou eigenlijk proberen te zeggen.
Kromme tenen, kromme zinnen
Dat levert natuurlijk kromme tenen op voor de gemiddelde taalpurist en veel verspilde tijd op allerlei webplekken voor de echte fanatici.
Maar is het allemaal echt zo erg? Natuurlijk behoort een brochure in foutloos Nederlands te worden afgeleverd. En uiteraard mag het jaarverslag geen d/t-fouten bevatten. Het is ronduit onprofessioneel wanneer een website van een bank of verzekeraar vol kromme zinnen staat. Maar een Facebookupdate? Een Tweet? Of interessanter nog: een weblog?
Het is een ongeschreven regel (webcultuur zit er vol mee) dat het nogal flauw is om in het openbaar te wijzen op taalfouten. Verbeteren doe je via een e-mailtje of een privébericht, niet waar anderen mee kunnen kijken. Helemaal geen gekke regel. Ook offline wijs je je collega niet tijdens een vergadering op een fout, maar neem je hem even apart als je het écht niet voor je kunt houden.
Azijn
Toch zijn er genoeg mensen die een taalfout gebruiken om een verder inhoudelijk interessant verhaal neer te sabelen. Dit zijn – opvallend – vaak mensen die van taal hun beroep hebben gemaakt. Mensen die zich beroepen op hun liefde voor taal en correct taalgebruik. Maar beste professionele taalinzetter, waar komt toch al die azijn vandaan? Is het web als vrijplaats voor (bijna) alles en (bijna) iedereen én als plek waar taal welig tiert, niet bij uitstek de plek waar taal zich ontwikkelt? Waar creatief gebruik van die taal, om je boodschap bijvoorbeeld te minimaliseren tot 140 karakters, leidt tot volledig nieuwe inzichten?
Taalkunstige innovaties
De kunst van een Twoosh (een tweet van exact 140 karakters) of een belangrijke boodschap in exact de 160 karakters die een sms je toestaat. Is dat niet ook taalkunst? Een nieuw medium vraagt om een nieuwe manier van communiceren. Zoals boeken dat ooit deden en kranten, maar ook diezelfde brochures en jaarverslagen. Ook die regels zijn ooit ontstaan omdat er met die nieuwe tekstdragers, nieuwe manieren nodig waren om je uit te drukken. De weg naar vernieuwing is bezaaid met ‘fouten’. Maar is de fout van gisteren niet soms de innovatie van vandaag?
Een antwoord heb ik eigenlijk niet. Wat een toestand, maar vooral een anticlimax. Wat ik wel weet is dit: azijn heeft nog nooit iemand de schoonheid van het geschreven woord doen ontdekken, bij een betere methode moet in elk geval honing een rol spelen.
Dit artikel verscheen eerder in Tekstblad
Don’t stress….it’s just me!
I’ve spent over 25 years working in content strategy and digital transformation, which means I’ve seen enough technology hype cycles to be skeptical and enough genuine innovation to stay curious.
Want to talk shop? Do get in touch!
I have a newsletter and it's bearable. Subscribe to read my (Gen)AI articles!
+1.
Goed geschreven! Als ik eerlijk ben moet ik zeggen dat ik me soms alleen wel kan ergeren aan mensen die er een sport van maken alles zo veel mogelijk af te korten. Maar zoals je zegt het neersabelen van een goed/leuk verhaal om een spel/taalfout is gewoon jammer.
Thanks Joost. Ik erger me er ook aan, maar vind ook wel dat taal-nazi zijn een beetje saai is, vooral als de inhoud wel valide is.
Ik heb het dan natuurlijk niet over mensen die voor hun werk schrijven. Ik heb het over de goegemeente. Taalgevoel is nou eenmaal niet iedereen gegeven!
Daarom ben ik zo blij met de redactie van 42bis 😉 Zijn de fouten er tenminste uit voordat een blog online gaat! Natuurlijk zijn wij zelf de grootste zeikerds… maar ongevraagd (online) verbeteren vind ik helemaal niet chique/sjiek/chic!
Helemaal eensch…ik doe het wel als iemand een eindeloze eikel is…maar dan moet je wel heeeeeel ver gaan hoor, want ik heb nog best geduld met piepeltjes 🙂
Soms gaat dat verbeteren van iemand ook wel heel erg automatisch hoor en vaak komt dat azijnpisserig over, maar is natuurlijk niet altijd zo bedoeld. Ik maak me er ook wel eens schuldig aan. Helemaal vervelend is het als je niet goed kunt uitleggen waarom iets nou anders gespeld moet worden, terwijl je weet dat het zo is en dat er een regel voor bestaat. Krijg je echt hopeloze discussies. Overigens heeft azijnpisserij ook zo zijn functie, ik zie hier ook regelmatig bloggers die zich daar schuldig aan maken (ik noem een Robert Engel die de nieuwe site van Marketingfacts genadeloos neersabelde, blijkbaar vond de redactie alhier dat ook oke). Het houdt je scherp, het laat mij vaak zien dat mijn roze wolk niet voor iedereen ook roze is. En dus leer je nuanceren. Als iedereen poeslief zou zijn voor elkaar is de wereld weliswaar een grote roze wolk, maar of je dan net zoveel leert? Vraag ik me af..
ik had dan ook geen antwoord, maar meer een vraag.
Maar los daarvan snap ik niet zo goed wat het artikel van Robert te maken heeft met spelling?
De liefste/aardigste post die ik in tijden heb gelezen.
Een Twoosh.. prachtig woord.